Aanhaalmomenten van bouten: tabel, berekening en veelgemaakte fouten

Indicatieve tabel met aanhaalmomenten op basis van boutmaat en sterkteklasse, de invloed van smering – en waarom de tabel niet van toepassing is op een flensverbinding.

Aanhaalmomenten van bouten: tabel, berekening en veelgemaakte fouten

Het aanhaalmoment is een van de meest geschatte waarden in het onderhoud – terwijl de dichtheid van elke verbinding ervan afhangt. Hieronder vind je een richttabel, uitleg over wat het moment daadwerkelijk bepaalt en de grenzen waarbij de tabel niet volstaat.

Het doel is niet het moment, maar de voorspanning

Het moment is slechts een indirecte manier om voorspanning te bereiken: de kracht waarmee de bout de verbinding samenklemt. Daartussen zit wrijving: in de schroefdraad en onder de kop gaat ongeveer 90 % van het moment verloren; slechts ~10 % wordt omgezet in voorspanning.

Twee identieke bouten die met hetzelfde moment worden aangedraaid – de ene droog, de andere gesmeerd – leveren een heel andere voorspanning op. Het verschil kan zelfs tientallen procenten bedragen. Zonder een gespecificeerd smeermiddel is het moment maar een getal.

Richttabel voor aanhaalmomenten

Metrische schroefdraad, wrijving μ = 0,14, benutting van de vloeigrens 90 %.

Bout8.810.912.9
M610 Nm15 Nm18 Nm
M825 Nm36 Nm43 Nm
M1049 Nm72 Nm84 Nm
M1285 Nm125 Nm145 Nm
M16210 Nm310 Nm365 Nm
M20425 Nm610 Nm710 Nm
M24730 Nm1 050 Nm1 220 Nm
M301 450 Nm2 100 Nm2 450 Nm

De tabel geldt voor bouten. Voor een flensverbinding met een pakking geldt deze niet – daar wordt het moment niet bepaald door de bout, maar door de pakking.

Waarom het aanhaalmoment voor een flensverbinding wordt berekend

Een pakking heeft eigen limieten:

Het juiste moment is de overlap van deze drie waarden – met een marge voor verlies van voorspanning tijdens bedrijf. Bij de berekening spelen het type pakking, de bouten, het smeermiddel, de druk en de temperatuur een rol. Dat kan geen enkele tabel op internet; daarom bieden we een berekening van het aanhaalmoment met een rapport voor een specifieke verbinding.

Smeermiddel: de meest onderschatte variabele

Een smeermiddel met een bekende wrijvingscoëfficiënt is essentieel voor herhaalbaarheid. We gebruiken droge smeermiddelen met gemeten wrijvingswaarden – de monteur draait aan tot het moment dat bij de berekening hoort. Extra voordeel: de bouten kunnen jaren later nog worden losgedraaid (het vastvreten van bouten).

Vijf fouten uit de praktijk

  1. Geen momentsleutel – op gevoel zit je er al gauw ±50 % naast.
  2. Geen procedure – draai correct kruislings aan, in 3–4 stappen (30 → 60 → 100 %).
  3. Droge schroefdraad – ongedefinieerde wrijving, ongedefinieerde voorspanning.
  4. Een oud aanhaalmoment voor een nieuw type pakking – ander materiaal, andere berekening.
  5. Niet natrekken na ingebruikname waar het materiaal dat vereist.

Zekerheid in plaats van een tabel

Voor kritische verbindingen berekenen we de aanhaalmomenten, leveren we het smeermiddel en trainen we monteurs – of we monteren de verbinding zelf en garanderen de dichtheid. Analyse → berekening → levering → montage → garantie.

Berekening van het aanhaalmoment aanvragen →

Welk aanhaalmoment geldt voor een M12-bout met sterkteklasse 8.8?

Als richtwaarde geldt 85 Nm bij μ = 0,14. Bij een flensverbinding wordt het moment bepaald door de pakking – de waarde wordt berekend voor de specifieke verbinding.

Moeten bouten worden gesmeerd?

Ja, met een smeermiddel met een bekende wrijving. Zonder smeermiddel is de relatie tussen moment en voorspanning onvoorspelbaar.

Waarom draai je kruislings aan?

Voor een gelijkmatige samendrukking. Als je de bouten rondom de pakking aandraait, trekt de pakking golvend aan en dicht de verbinding plaatselijk niet goed af.

Wanneer volstaat de tabel niet?

Altijd wanneer de verbinding een pakking, een temperatuurcyclus of een kritisch medium bevat.

Ben je klaar om je zorgen over de selectie van zeehonden achter je te laten? Neem contact met ons op

en krijg waardevol advies en informatie over industriële afdichtingen

Logo Pokorny Industries

Pokorny Industries Partnerschap in kwaliteit

Alle prijzen exclusief BTW

© Pokorny industries s.r.o. 2026 - alle rechten voorbehouden

Gemaakt door servisdesign