Montagegewoonten uit het asbesttijdperk: waarom ze tegenwoordig lekkages veroorzaken

‘Tot het uiterste aandraaien’, afdichtingen met vaseline insmeren en de smering van bouten achterwege laten. Onderhoudsgewoonten uit het asbesttijdperk worden tot op de dag van vandaag doorgegeven — en schieten met moderne afdichtingen steevast tekort.

Montagegewoonten uit het asbesttijdperk: waarom ze tegenwoordig lekkages veroorzaken

Asbestpakkingen zijn al tientallen jaren verboden. De werkwijzen voor de montage ervan zijn echter blijven bestaan – ze worden binnen onderhoudsteams doorgegeven als „bewezen praktijk” en zijn verantwoordelijk voor een groot deel van de lekkages die wij verhelpen. Tijdens trainingen zien we het regelmatig: de handen van een jonge monteur, met de gewoonten van zijn voorganger uit de jaren tachtig.

Waarom asbest alles kon hebben

Asbest behield zijn vorm, kon enorme overbelasting verdragen en vergaf elke werkwijze. Bouten „tot ze bijna knapten” aandraaien, de pakking met vaseline insmeren zodat die op haar plaats bleef – en niemand bekommerde zich om sluitringen of het smeren van bouten.

Het werkte. Niet omdat de werkwijze juist was, maar omdat asbest fouten kon verdragen.

Moderne materialen – vezelrubber, geëxpandeerd grafiet, PTFE – hebben nauwkeurig gedefinieerde eigenschappen: genoeg druk om af te dichten, maar onder de grens waarbij ze beschadigd raken. De werkwijze „uit het asbesttijdperk” biedt bij deze materialen geen reserve. Ze veroorzaakt schade.

Vier overgeërfde gewoonten

1. „Draai ze zo strak mogelijk aan”

Bij asbest een veilige strategie, bij moderne materialen destructief. Vezelrubber wordt door overbelasting fijngedrukt; bij PTFE versnelt een te hoge druk de koude vloei en komt de verbinding tijdens bedrijf los. Voor elke pakking van tegenwoordig is een maximale vlaktedruk vastgesteld – en die overschrijdt u gemakkelijk met gewoon gereedschap.

Tegenwoordig geldt: aandraaien met het berekende aanhaalmoment – zie aanhaalmomenten voor bouten) en berekening van het aanhaalmoment.

2. „Smeer de pakking in, dan blijft die zitten”

Vaseline hield de asbestpakking tijdens de montage op haar plaats. Bij een moderne pakking verandert ze de wrijving ten opzichte van de flens en vermindert ze de weerstand tegen uitpersen.

Tegenwoordig geldt: de pakking wordt droog en schoon gemonteerd. Gebruik een werkwijze om haar te centreren, geen vet.

3. „Bouten smeren is nergens voor nodig”

Integendeel – het is de goedkoopste verzekering tegen lekkage. Wrijving in de schroefdraad en onder de moer verbruikt het grootste deel van het aanhaalmoment; zonder een voorgeschreven smeermiddel is de voorspanning van de bout een loterij. Meer hierover: Bouten smeren volgens EN 16047).

4. „Sluitringen? Die kosten alleen maar tijd.”

Sluitringen verdelen de druk onder de moer en stabiliseren de wrijving. Zonder sluitringen is het nog moeilijker om het aanhaalmoment om te zetten in voorspanning. Wanneer en waarom: sluitringen in een boutverbinding).

Het probleem zit niet bij de mensen, maar bij het systeem

Ervaren monteurs vertrekken, en met hen verdwijnt het fingerspitzengefühl dat het ontbreken van werkinstructies deels compenseerde. De volgende generatie erft het „hoe”, maar niet het „waarom”.

De oplossing: voorgeschreven aanhaalmomenten voor kritieke verbindingen, vastgelegde smeermiddelen, protocollen – en trainingen die monteurs de nodige achtergrond bij hun praktijk bieden. Dat is precies wat aan bod komt in de montagetraining volgens EN 1591-4. De norm is juist opgesteld om orde te scheppen in de montage na het asbesttijdperk. Bij ons hebben inmiddels meer dan 800 monteurs van ruim 60 bedrijven de training gevolgd.

Montagetraining boeken →.


FAQ

Waarom werden asbestpakkingen anders gemonteerd?

Asbest kon overbelasting en een onzorgvuldige werkwijze verdragen. Moderne materialen hebben vastgelegde limieten en vereisen een berekend aanhaalmoment en een schone montage.

Mag een moderne vlakke pakking worden gesmeerd?

Nee. Smeermiddel hoort op de schroefdraad en onder de moeren, nooit op de pakking.

Wat is de grootste fout bij de montage van een flensverbinding?

Aandraaien zonder voorgeschreven aanhaalmoment – zo werkt 95 % van de monteurs die onze training volgen. De op één na meest voorkomende fout: bouten niet smeren.

Ben je klaar om je zorgen over de selectie van zeehonden achter je te laten? Neem contact met ons op

en krijg waardevol advies en informatie over industriële afdichtingen

Logo Pokorny Industries

Pokorny Industries Partnerschap in kwaliteit

Alle prijzen exclusief BTW

© Pokorny industries s.r.o. 2026 - alle rechten voorbehouden

Gemaakt door servisdesign